PMFBY ಬೆಳೆ ವಿಮೆ: ಬೆಳೆ ನಷ್ಟ, ಅರ್ಜಿ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ

PMFBY ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ನೋಂದಣಿ ಮತ್ತು ಬೆಳೆ ಹಾನಿ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯ ಹೆಸರು, ಹಂಗಾಮು, ವಿಮೆ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಹಾಗೂ ಕ್ಲೇಮ್ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ನಷ್ಟ ಕಂಡ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಪರಿಹಾರ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.

ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯವು ಇಂದಿನ ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಅಕಾಲಿಕ ಮಳೆ, ಭೀಕರ ಬರಗಾಲ, ಚಂಡಮಾರುತ ಅಥವಾ ಬಿರುಗಾಳಿಯಿಂದಾಗಿ ರೈತರು ಬೆಳೆದ ಬೆಳೆ ಕೈಗೆ ಬರುವ ಮುನ್ನವೇ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿರುವ ಘಟನೆಗಳು ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣ ಮುಂದಿವೆ. ಇಂತಹ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದ ರೈತರನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲು ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯನ್ನು ಒಂದು ಸುರಕ್ಷಿತ ವೃತ್ತಿಯನ್ನಾಗಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಯೋಜನೆಯೇ ‘ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆ’ (PMFBY). ಎಷ್ಟೋ ರೈತರಿಗೆ ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಇದ್ದರೂ, ಅದರ ನಿಯಮಗಳು, ವಿಮೆ ಕಂತು, ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದಾಗ ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯಲು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿಯಿಲ್ಲ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ರೈತನ ವರ್ಷದ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಿಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ಭದ್ರತೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆಯ ಸಮಗ್ರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ, ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸುವ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯುವ ಹಂತ-ಹಂತದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ: ಬೆಳೆ ವಿಮೆಯ ಅಗತ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಪಿಎಂಎಫ್‌ಬಿವೈ (PMFBY) ಮಹತ್ವ

ಕೃಷಿ ಎಂಬುದು ಯಾವಾಗಲೂ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಜೊತೆಗಿನ ಜೂಜಾಟವಾಗಿದೆ. ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದ ದಿನದಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಮಾಡಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ತಲುಪಿಸುವವರೆಗೂ ರೈತರು ಆತಂಕದಲ್ಲಿಯೇ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರ ಬೆನ್ನಿಗೆ ನಿಲ್ಲುವುದು ಬೆಳೆ ವಿಮೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ಇದ್ದ ವಿಮಾ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೀಮಿಯಂ (ವಿಮಾ ಕಂತು) ದರವು ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರದ ಮೊತ್ತ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆಯಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರು ಕಟ್ಟಬೇಕಾದ ಕಂತನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಉಳಿದ ಬಹುಪಾಲು ಕಂತನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳೇ ಸಮಾನವಾಗಿ ಭರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ರೈತರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ, ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿಮಾ ಕಂತಿನ ದರಗಳು (Premium Rates)

ಈ ಯೋಜನೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಆಕರ್ಷಣೆ ಎಂದರೆ ರೈತರು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರೀಮಿಯಂ.

• ಮುಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳು (Kharif Crops): ಭತ್ತ, ರಾಗಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ತೊಗರಿ ಮುಂತಾದ ಎಲ್ಲಾ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಎಣ್ಣೆಕಾಳು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ರೈತರು ವಿಮಾ ಮೊತ್ತದ ಕೇವಲ ಶೇ. 2.0 (2%) ರಷ್ಟು ಕಂತನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.

• ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳು (Rabi Crops): ಕಡಲೆ, ಗೋಧಿ, ಬಿಳಿ ಜೋಳ ಮುಂತಾದ ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ರೈತರು ಕೇವಲ ಶೇ. 1.5 (1.5%) ರಷ್ಟು ಕಂತನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

• ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕಾ ಬೆಳೆಗಳು (Commercial/Horticulture Crops): ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು, ಈರುಳ್ಳಿ, ಟೊಮೆಟೊ ಮುಂತಾದ ವಾರ್ಷಿಕ ವಾಣಿಜ್ಯ ಹಾಗೂ ತೋಟಗಾರಿಕಾ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಗರಿಷ್ಠ ಶೇ. 5.0 (5%) ರಷ್ಟು ಕಂತನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉಳಿದ ವಾಸ್ತವಿಕ ವಿಮಾ ಕಂತಿನ ಮೊತ್ತ ಎಷ್ಟೇ ಇದ್ದರೂ, ಅದನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಸಮಾನ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತವೆ.

ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಯಾವೆಲ್ಲಾ ಅಪಾಯಗಳಿಗೆ (Risks) ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ?

ರೈತರು ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿದರೆ ಯಾವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ನಷ್ಟವಾದರೆ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಅರಿವು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಈ ಯೋಜನೆಯು ಬೆಳೆಯ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ:

1. ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಲಾಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ (Prevented Sowing/Planting Risk): ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಹವಾಮಾನದಿಂದಾಗಿ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿದ ರೈತರಿಗೆ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಲು ಅಥವಾ ನಾಟಿ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ, ವಿಮಾ ಮೊತ್ತದ ಗರಿಷ್ಠ ಶೇ. 25 ರಷ್ಟು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನೀಡಿ, ಆ ಋತುವಿನ ವಿಮೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೇ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

2. ಬೆಳೆಯುವ ಹಂತದಲ್ಲಿನ ನಷ್ಟ (Standing Crop Loss): ಬಿತ್ತನೆಯಿಂದ ಕಟಾವಿನವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ತೀವ್ರ ಬರಗಾಲ, ಪ್ರವಾಹ, ಕೀಟಬಾಧೆ, ರೋಗಗಳ ಹಾವಳಿ, ಭೂಕುಸಿತ, ಬೆಂಕಿ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಿಡಿಲಿನಿಂದಾಗಿ ಇಳುವರಿ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಪ್ರಯೋಗಗಳ (Crop Cutting Experiments – CCE) ಮೂಲಕ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

3. ಕಟಾವಿನ ನಂತರದ ನಷ್ಟ (Post-Harvest Losses): ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಮಾಡಿದ ನಂತರ, ಒಣಗಿಸಲು ಜಮೀನಿನಲ್ಲೇ ಬಿಟ್ಟಾಗ (ಗರಿಷ್ಠ 14 ದಿನಗಳವರೆಗೆ), ಅಕಾಲಿಕ ಮಳೆ ಅಥವಾ ಚಂಡಮಾರುತದಿಂದಾಗಿ ಬೆಳೆ ನಾಶವಾದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಆ ರೈತನಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

4. ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಪತ್ತುಗಳು (Localized Calamities): ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ, ಬಿರುಗಾಳಿ, ಮತ್ತು ಮೇಘಸ್ಫೋಟದಿಂದಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹಾನಿಯಾದರೆ, ಆ ರೈತನಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಹಾರ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರಿಹಾರ ಸಿಗದ ಅಂಶಗಳು ಯಾವುವು? (Exclusions)

ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗಳು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ:

• ಯುದ್ಧ, ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ದಾಳಿ ಅಥವಾ ಗಲಭೆಗಳಿಂದ ಬೆಳೆ ನಾಶವಾದರೆ.

• ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳು (ಆನೆ, ಕಾಡುಹಂದಿ, ಕರಡಿ) ಅಥವಾ ಸಾಕು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಜಮೀನಿಗೆ ನುಗ್ಗಿ ಬೆಳೆಯನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದರೆ (ಇದಕ್ಕೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯಬೇಕು).

• ಕಳ್ಳತನ ಅಥವಾ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ರೈತನೇ ಬೆಳೆಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದರೆ.

• ಕಟಾವು ಮಾಡಿ 14 ದಿನಗಳ ನಂತರ ಅಥವಾ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಗೋಡೌನ್‌ಗೆ ಸೇರಿಸಿದ ನಂತರ ಮಳೆಯಿಂದ ಹಾನಿಯಾದರೆ.

ಯೋಜನೆಗೆ ಅರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ಬೇಕಾಗುವ ದಾಖಲೆಗಳು

ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಧಿಸೂಚಿತ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು (Notified crops) ಅಧಿಸೂಚಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಎಲ್ಲಾ ರೈತರು (ಭೂಮಾಲೀಕರು ಮತ್ತು ಗೇಣಿದಾರರು) ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.

• ಸಾಲ ಪಡೆದ ರೈತರು (Loanee Farmers): ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಿಸಾನ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ (KCC) ಅಥವಾ ಬೆಳೆ ಸಾಲ ಪಡೆದ ರೈತರಿಗೆ ಈ ಹಿಂದೆ ವಿಮೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಇದು ಐಚ್ಛಿಕವಾಗಿದೆ (Voluntary). ವಿಮೆ ಬೇಡವೆನ್ನುವ ರೈತರು ಕಡೇ ದಿನಾಂಕದ 7 ದಿನಗಳ ಮೊದಲು ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗೆ ಲಿಖಿತ ಪತ್ರ ನೀಡಬೇಕು.

• ಸಾಲ ಪಡೆಯದ ರೈತರು (Non-Loanee Farmers): ಬೆಳೆ ಸಾಲ ಪಡೆಯದ ರೈತರು ಸ್ವಯಂ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ಹತ್ತಿರದ ಸಿಎಸ್‌ಸಿ (CSC) ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಬಹುದು.

ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳು:

1. ರೈತರ ಫ್ರೂಟ್ಸ್ ಐಡಿ (FRUITS ID) ಕಡ್ಡಾಯ.

2. ಇತ್ತೀಚಿನ ಪಹಣಿ ಅಥವಾ ಆರ್‌ಟಿಸಿ (RTC).

3. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪಾಸ್‌ಬುಕ್‌ನ ಜೆರಾಕ್ಸ್ ಪ್ರತಿ (IFSC ಕೋಡ್ ಸಮೇತ).

4. ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್.

5. ಗ್ರಾಮ ಲೆಕ್ಕಿಗರು (VA) ಅಥವಾ ಕೃಷಿ ಅಧಿಕಾರಿಯಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಿದ ಬಿತ್ತನೆ ಪ್ರಮಾಣ ಪತ್ರ (Sowing Certificate) ಅಥವಾ ರೈತನ ಸ್ವಯಂ-ಘೋಷಣಾ ಪತ್ರ.

6. ಗೇಣಿದಾರರಾಗಿದ್ದರೆ, ಜಮೀನು ಮಾಲೀಕರೊಂದಿಗಿನ ಗುತ್ತಿಗೆ ಕರಾರು ಪತ್ರ.

ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸುವ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ

ರೈತರು ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಲು ಬ್ಯಾಂಕ್, ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು (CSC), ಅಥವಾ ನಾಡಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ರೈತರು ತಾವು ಖುದ್ದಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್ ಮೂಲಕವೂ ‘ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೆಳೆ ವಿಮಾ ಪೋರ್ಟಲ್’ (National Crop Insurance Portal – www.pmfby.gov.in) ಅಥವಾ ‘Crop Insurance’ ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್ ಮೂಲಕ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಹಣವನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕವೇ ಪಾವತಿಸಿ ಸ್ವೀಕೃತಿ ರಸೀದಿಯನ್ನು (Acknowledgement receipt) ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಪತ್ತು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ರೈತರು ಮಾಡಬೇಕಾದ ತುರ್ತು ಕೆಲಸ

ಅನೇಕ ರೈತರು ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಅಕಾಲಿಕ ಮಳೆ ಅಥವಾ ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆಯಿಂದ ಬೆಳೆ ನಾಶವಾದಾಗ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಋತುವಿನ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರ ಬರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೊರಗುತ್ತಾರೆ. ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಪತ್ತು (ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ, ಬಿರುಗಾಳಿ) ಅಥವಾ ಕಟಾವಿನ ನಂತರದ ನಷ್ಟ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ, ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ 72 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ (3 ದಿನಗಳು) ರೈತರು ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಲೇಬೇಕು.

• ರೈತರು ‘Crop Insurance’ ಆ್ಯಪ್ ಮುಖಾಂತರ ಹಾನಿಯಾದ ಬೆಳೆಯ ಫೋಟೋ ತೆಗೆದು ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಬಹುದು.

• ಅಥವಾ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯ ಟೋಲ್ ಫ್ರೀ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಬಹುದು.

• ತಕ್ಷಣವೇ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ, ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆ ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಲಿಖಿತವಾಗಿ ದೂರು ನೀಡಬೇಕು. ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿದ 48 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಜಮೀನಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ, ನಷ್ಟದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಿ (Survey) ವರದಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಪ್ರಯೋಗ (CCE) ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ

ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ಅಥವಾ ಹೋಬಳಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಬರಗಾಲ ಬಂದರೆ ಅಥವಾ ಮಳೆ ಕೈಕೊಟ್ಟರೆ, ಪರಿಹಾರವನ್ನು ‘ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಪ್ರಯೋಗ’ಗಳ (Crop Cutting Experiments) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಜಮೀನುಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಳತೆಯ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಮಾಡಿ ಇಳುವರಿಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಕಳೆದ 7 ವರ್ಷಗಳ ಸರಾಸರಿ ಇಳುವರಿಗೆ (Threshold Yield) ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ವರ್ಷದ ಇಳುವರಿ (Actual Yield) ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಇಡೀ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಎಲ್ಲಾ ವಿಮೆ ಮಾಡಿದ ರೈತರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ದೂರು ನೀಡುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ತೀರ್ಮಾನ: ರೈತರ ಆರ್ಥಿಕ ರಕ್ಷಾಕವಚ

ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆಯು ರೈತರ ಪಾಲಿಗೆ ಒಂದು ಜೀವವಿಮೆ ಇದ್ದಂತೆ. ವಾಹನಗಳಿಗೆ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸುವುದು ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವೋ, ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೃಷಿ ಬೆಳೆಗಳಿಗೂ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಸರ್ಕಾರ ಎಷ್ಟೇ ಉತ್ತಮ ಯೋಜನೆ ತಂದರೂ, ರೈತರು ನಿಗದಿತ ದಿನಾಂಕದೊಳಗೆ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಅದರ ಲಾಭ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮುಂಗಾರು ಹಂಗಾಮಿಗೆ ಜುಲೈ ಅಥವಾ ಆಗಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಹಿಂಗಾರು ಹಂಗಾಮಿಗೆ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಅಥವಾ ಜನವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮ ದಿನಾಂಕ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೈತರು ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆಗೆ ಒಳಪಡುವ ಮೂಲಕ ಭವಿಷ್ಯದ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಗಳಿಂದ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

PMFBY ಬೆಳೆ ವಿಮೆ: ಪರಿಶೀಲನಾ ಕ್ರಮಗಳು

• ವಿಮೆ ಮಾಡಿದ ಬೆಳೆ ಮತ್ತು ವಿಮಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಪಾಲಿಸಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
• ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಮಾಹಿತಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಗೆ ಯೋಜನೆಯ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಸಮಯ ಮಿತಿ ಇರಬಹುದು.
• ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿರುವುದೊಂದೇ ಪರಿಹಾರ ಮಂಜೂರಿಗೆ ಭರವಸೆಯಲ್ಲ; ಕ್ಲೇಮ್ ಅರ್ಹತೆ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ನಂತರ ನಿರ್ಧಾರ.

ಅಧಿಕೃತ ಅಥವಾ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ: ಕೇಂದ್ರ PMFBY ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಪೋರ್ಟಲ್.

ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನ: ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಮತ್ತು ಕಟಾವು ಮಾಹಿತಿ.

PMFBY ಬೆಳೆ ವಿಮೆ: ಕ್ಲೇಮ್ ಪರಿಶೀಲನೆ

• ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಪತ್ತು ಅಥವಾ ಕಟಾವಿನ ನಂತರದ ಹಾನಿಯನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡುವ ಅವಧಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳು ಅಧಿಸೂಚನೆ ಹಾಗೂ ವಿಮೆ ಪ್ರಕಾರ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
• ಬೆಳೆ ನಷ್ಟವಾಗುವುದಷ್ಟೇ ವಿಮೆ ಪರಿಹಾರ ಖಚಿತವಾಗಲು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಬೆಳೆ, ಹಂಗಾಮು, ನೋಂದಣಿ, ಅರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ನಷ್ಟ ಪರಿಶೀಲನೆಯ ನಿಯಮಗಳು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ.

ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನಗಳು

• ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಪಾವತಿ ಸ್ಥಿತಿ ಪರಿಶೀಲನೆ
• ಮಳೆ ಹಾನಿ ಮತ್ತು PMFBY 72 ಗಂಟೆ ಮಾಹಿತಿ