ಕುರಿ ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ: ಆಹಾರ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ವೆಚ್ಚ ಮಾಹಿತಿ

ಕುರಿ ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಆರಂಭಿಸುವ ರೈತರು ತಳಿ ಆಯ್ಕೆ, ಮೇವು, ಸ್ವಚ್ಛ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ, ಲಸಿಕೆ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಯೋಜಿಸಬೇಕು. ಈ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಯಲ್ಲಿ ಆದಾಯದ ಗ್ಯಾರಂಟಿ ಇಲ್ಲದೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಎದುರಾಗುತ್ತಿರುವ ಅತಿವೃಷ್ಟಿ, ಅನಾವೃಷ್ಟಿ, ಮತ್ತು ಬೆಲೆ ಕುಸಿತದಿಂದಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದಾರೆ. ಕೇವಲ ಮಳೆಯಾಶ್ರಿತ ಕೃಷಿಯನ್ನೇ ನಂಬಿ ಕೂರುವ ಬದಲು, ಉಪ ಕಸುಬುಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇಂದಿನ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ, ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಆದಾಯ ತಂದುಕೊಡುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದ್ಯಮವೆಂದರೆ ‘ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ’ (Sheep and Goat Farming). ಇವುಗಳನ್ನು ‘ಬಡವನ ಹಸು’ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಂಸಕ್ಕೆ ವಿಪರೀತ ಬೇಡಿಕೆಯಿರುವುದರಿಂದ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕುರಿ-ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿದರೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಲಾಭ ಗಳಿಸಬಹುದು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೇಯಿಸುವಿಕೆ ಪದ್ಧತಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಆಧುನಿಕ ‘ಸ್ಟಾಲ್ ಫೀಡಿಂಗ್’ (Stall feeding) ಪದ್ಧತಿಯ ಮೂಲಕ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿ ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆಗಳನ್ನು ಸಾಕುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ: ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯ ಅನುಕೂಲಗಳು

ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯು ಇತರ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ ಅಥವಾ ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳು ಯಾವುದೇ ಕಠಿಣ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೂ (ಬಿಸಿಲು, ಚಳಿ) ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ದನದ ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶ ಇವುಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ರೈತರು ತಮ್ಮ ಹೊಲದ ಬದುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಕಳೆ, ಸೊಪ್ಪು, ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನೇ ಮೇವಾಗಿ ಬಳಸಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಕಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯ ಅವಧಿ ಕೇವಲ ಐದು ತಿಂಗಳುಗಳಾಗಿದ್ದು, ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಮರಿ ಹಾಕುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಮರಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ವೇಗವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ರೈತರ ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆಯ ಗೊಬ್ಬರವು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠಮಟ್ಟದ ಸಾವಯವ ಗೊಬ್ಬರವಾಗಿದ್ದು, ಜಮೀನಿನ ಫಲವತ್ತತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

1. ಉತ್ತಮ ತಳಿಗಳ ಆಯ್ಕೆ (Breed Selection)

ಯಶಸ್ವಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆಗೆ ತಳಿಯ ಆಯ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವ ಮತ್ತು ಬೇಗನೆ ತೂಕ ಬರುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಪ್ರಮುಖ ಕುರಿ ತಳಿಗಳು:

• ಬಂಡೂರು (ಮಳವಳ್ಳಿ): ಕರ್ನಾಟಕದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಾಂಸದ ತಳಿ. ಇದರ ಮಾಂಸಕ್ಕೆ ಭಾರಿ ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ದುಬಾರಿ ಬೆಲೆಯಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಇದು ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದ ತಳಿಯಾಗಿದೆ.

• ಕೆಂಗುರಿ: ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು ಭಾಗದ ಜನಪ್ರಿಯ ತಳಿ. ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಈ ಕುರಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ.

• ರಾಂಬುಲೆಟ್ ಕ್ರಾಸ್ (Rambouillet cross): ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಮತ್ತು ಮಾಂಸ ಇಳುವರಿಗಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ತಳಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಈ ವಿದೇಶಿ ತಳಿಯನ್ನು ಸಂಕರಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಡೆಕ್ಕನಿ (Deccani): ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಣ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ, ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ತಳಿ.

ಪ್ರಮುಖ ಮೇಕೆ ತಳಿಗಳು:

• ಬೋಯರ್ (Boer): ಮೂಲತಃ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ತಳಿಯಾದರೂ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದು ಮಾಂಸಕ್ಕಾಗಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಇರುವ ತಳಿ. ಇದು ಅತಿ ವೇಗವಾಗಿ ತೂಕ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ (ದಿನಕ್ಕೆ 150-200 ಗ್ರಾಂ).

• ಉಸ್ಮಾನಾಬಾದಿ (Osmanabadi): ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗಡಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯ. ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಈ ಮೇಕೆಗಳು ಒಣ ಹವೆಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವಳಿ-ಜವಳಿ ಮರಿಗಳನ್ನು ಹಾಕುತ್ತವೆ.

• ಜಮುನಾಪಾರಿ (Jamnapari): ಉದ್ದನೆಯ ಕಿವಿಗಳಿರುವ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮೇಕೆ ತಳಿ. ಇದು ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಹಾಲು ಎರಡಕ್ಕೂ ಸೂಕ್ತ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಸ್ ಬ್ರೀಡಿಂಗ್‌ಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಶಿರೋಹಿ (Sirohi): ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಈ ತಳಿ, ಈಗ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲೂ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕಡಿಮೆ ಮೇವು ತಿಂದರೂ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕ ಬರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇದಕ್ಕಿದೆ.

2. ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ಮಾಣ (Shed Construction)

ಮರಿಗಳು ಮಳೆ ಮತ್ತು ಚಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ಸಾಯುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಉತ್ತಮವಾದ ಶಡ್ ನಿರ್ಮಾಣ ಅಗತ್ಯ.

• ಸ್ಟಾಲ್ ಫೀಡಿಂಗ್ (Stall Feeding): ಕುರಿ-ಮೇಕೆಗಳನ್ನು ಹೊರಗಡೆ ಮೇಯಲು ಬಿಡದೆ, ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲೇ ಕಟ್ಟಿ ಮೇವು ನೀಡುವ ವಿಧಾನ. ಇದರಿಂದ ರೋಗಗಳು ಹರಡುವುದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತೂಕ ವೇಗವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

• ಸ್ಲ್ಯಾಟ್ ಫ್ಲೋರ್ (Slatted Floor): ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯ ನೆಲವನ್ನು ಮರ, ಬಿದಿರು ಅಥವಾ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸ್ಲ್ಯಾಟ್‌ಗಳಿಂದ ಕನಿಷ್ಠ 3 ರಿಂದ 4 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಕುರಿಗಳ ಹಿಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ಸದಾ ಒಣಗಿದ್ದು, ಅಮೋನಿಯಾ ಅನಿಲ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ರೋಗಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.

• ಪ್ರತಿ ಕುರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ 10 ರಿಂದ 12 ಚದರ ಅಡಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆಗೆ 15 ಚದರ ಅಡಿ ಜಾಗವಿರುವಂತೆ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು. ಕೊಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಗಾಳಿ, ಬೆಳಕು ಧಾರಾಳವಾಗಿ ಬರುವಂತೆ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಒಳಿತು.

3. ಮೇವು ಮತ್ತು ಪೋಷಣೆ ನಿರ್ವಹಣೆ (Feed Management)

ಕುರಿ-ಮೇಕೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಶೇ. 70 ರಷ್ಟು ಯಶಸ್ಸು ನಾವು ನೀಡುವ ಮೇವಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ.

• ಹಸಿರು ಮೇವು: ಸೂಪರ್ ನೇಪಿಯರ್ (Super Napier), ಗಿನಿ ಹುಲ್ಲು, ಮತ್ತು ಬಹು ವಾರ್ಷಿಕ ರೇಷ್ಮೆ, ನುಗ್ಗೆ, ಅಗಸೆ, ಸುಬಾಬುಲ್, ಮತ್ತು ಹೆಬ್ಬೇವಿನ ಸೊಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆದು ಪ್ರತಿದಿನ ಹಸಿರು ಮೇವಾಗಿ ನೀಡಬೇಕು. ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯದ ಹುಲ್ಲುಗಳಾದ ಕುದುರೆ ಮೆಂತ್ಯ (Lucerne) ನೀಡುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.

• ಒಣ ಮೇವು: ಭತ್ತದ ಹುಲ್ಲು, ರಾಗಿ ಹುಲ್ಲು, ಕಡಲೆ ಮತ್ತು ತೊಗರಿ ಹೊಟ್ಟನ್ನು ಕಟಾವು ಮಾಡಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಒಣ ಮೇವಿನ ಅನುಪಾತ 60:40 ಇರಬೇಕು.

• ಕಾಂಪೌಂಡ್ ಫೀಡ್ (ಸಾಂದ್ರೀಕೃತ ಆಹಾರ): ತೂಕ ವೇಗವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಪ್ರತಿದಿನ ಪ್ರತಿ ಮರಿಗೆ 150-250 ಗ್ರಾಂ ಸಾಂದ್ರೀಕೃತ ಆಹಾರ (ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಕಡಲೆಕಾಯಿ ಹಿಂಡಿ, ಗೋಧಿ ಹೊಟ್ಟು, ಮಿನರಲ್ ಮಿಕ್ಸ್ಚರ್ ಮಿಶ್ರಣ) ನೀಡಬೇಕು.

4. ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಲಸಿಕಾ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ (Health and Vaccination)

ಕುರಿ-ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು ಎಂದರೆ ರೋಗಗಳು. ಸರಿಯಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಲಸಿಕೆ ಹಾಕಿಸಿದರೆ ರೋಗಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಡೆಯಬಹುದು.

1. ಪಿ.ಪಿ.ಆರ್ ರೋಗ (PPR – ಮೇಕೆ ಪ್ಲೇಗ್): ಇದು ಅತಿ ಭೀಕರ ವೈರಸ್ ರೋಗ. ಮರಿಗಳಿಗೆ 3 ರಿಂದ 4 ತಿಂಗಳ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಈ ಲಸಿಕೆ ಹಾಕಿಸಬೇಕು (3 ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಮರುಕಳಿಸುವ ಲಸಿಕೆ).

2. ಗಂಟಲು ಬೇನೆ / ಕರಳು ಬೇನೆ (ET – Enterotoxemia): ಮಳೆಗಾಲದ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ (ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಲಸಿಕೆ ನೀಡಬೇಕು. ಎಳೆಯ ಹುಲ್ಲು ತಿಂದಾಗ ಬರುವ ಮಾರಣಾಂತಿಕ ರೋಗವಿದು.

3. ಕಾಲು ಮತ್ತು ಬಾಯಿ ರೋಗ (FMD): ಹಸುಗಳಂತೆ ಇವುಗಳಿಗೂ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್) ಎಫ್.ಎಂ.ಡಿ ಲಸಿಕೆ ಹಾಕಿಸಬೇಕು.

4. ಜಂತುಹುಳು ನಿವಾರಣೆ (Deworming): ಕರುಳಿನ ಹುಳುಗಳಿಂದಾಗಿ ಮರಿಗಳು ಮೇವು ತಿಂದರೂ ದಪ್ಪಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಶುವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಪ್ರತಿ 3-4 ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಔಷಧ (Albendazole / Ivermectin) ಕುಡಿಸಬೇಕು.

5. ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ನಿರ್ವಹಣೆ (Reproductive Management)

ಲಾಭದಾಯಕ ಸಾಕಾಣಿಕೆಗೆ ಮರಿಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಗಬೇಕು.

• ಒಂದು ಉತ್ತಮ ತಳಿಯ ಗಂಡು ಕುರಿ ಅಥವಾ ಮೇಕೆಯನ್ನು (Breeding Ram/Buck) 25 ರಿಂದ 30 ಹೆಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಬಳಸಬಹುದು.

• ಹೆಣ್ಣು ಮರಿಗಳಿಗೆ 8-10 ತಿಂಗಳು ವಯಸ್ಸಾದಾಗ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ದೇಹದ ತೂಕ ಕನಿಷ್ಠ 20-25 ಕೆ.ಜಿ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಗರ್ಭಧರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಬೇಕು.

• ಗರ್ಭಿಣಿ ಕುರಿ/ಮೇಕೆಗಳಿಗೆ ಕೊನೆಯ 2 ತಿಂಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪೋಷಕಾಂಶಯುಕ್ತ ಆಹಾರ ನೀಡಬೇಕು, ಇದರಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಮರಿಗಳು ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

6. ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ನಿರ್ವಹಣೆ

ಕುರಿ-ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ (Middlemen) ಹಾವಳಿ ಹೆಚ್ಚು. ರೈತರು ತಾವು ಬೆಳೆಸಿದ ಮರಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅಥವಾ ಕಟುಕರಿಗೆ ತೂಕದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ (Live body weight) ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಒಂದು ಮರಿಯನ್ನು 6 ರಿಂದ 8 ತಿಂಗಳು ಬೆಳೆಸಿದಾಗ ಅದು 25-30 ಕೆ.ಜಿ ತೂಕ ಬರುತ್ತದೆ. ಹಬ್ಬಗಳಾದ ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ ಮತ್ತು ಬಕ್ರೀದ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮರಿಗಳಿಗೆ ದುಪ್ಪಟ್ಟು ಬೆಲೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ರೈತರು ಆ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಮರಿಗಳು ಕಟಾವಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ಯೋಜಿತವಾಗಿ ತಳಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ (Planned breeding) ಮಾಡಬೇಕು.

7. ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಕುರಿ-ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಗೆ ಅಪಾರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುತ್ತಿವೆ.

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಾನುವಾರು ಮಿಷನ್ (National Livestock Mission – NLM): ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ 100 ಮೇಕೆ ಮತ್ತು 5 ಗಂಡು ಮೇಕೆಗಳ ಘಟಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಶೇ. 50 ರಷ್ಟು ಸಬ್ಸಿಡಿ (ಗರಿಷ್ಠ 50 ಲಕ್ಷ ರೂ.ವರೆಗೆ) ನೀಡುತ್ತದೆ.

• ಅಮೃತ ಸ್ವಾಭಿಮಾನಿ ಕುರಿಗಾಹಿ ಯೋಜನೆ: ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಕುರಿಗಾಹಿಗಳ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಮೂಲಕ 20 ಕುರಿ ಮತ್ತು 1 ಟಗರು ಘಟಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಹಾಯಧನ ಮತ್ತು ಸಾಲ ಸೌಲಭ್ಯ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ. ರೈತರು ತಮ್ಮ ತಾಲೂಕಿನ ಪಶುಪಾಲನಾ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಇದರ ಲಾಭ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ತೀರ್ಮಾನ: ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿದೆ ಯಶಸ್ಸು

ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯಮ. ಆದರೆ, ಅದನ್ನು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಉದ್ಯಮದಂತೆ (Business) ನೋಡಬೇಕು. “ಯಾರೋ ಮಾಡಿದರು, ನಾನೂ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಅನುಭವವಿಲ್ಲದೆ ದೊಡ್ಡ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಬಾರದು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 10 ಅಥವಾ 20 ಮರಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಅನುಭವ ಗಳಿಸುತ್ತಾ ಘಟಕವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಜಾಣತನ. ಸ್ಥಳೀಯ ಪಶುವೈದ್ಯರ ಸಂಪರ್ಕ, ಲಸಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು, ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಜ್ಞಾನ ಇದ್ದರೆ ಈ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಕೈಸುಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಮಾತೇ ಇಲ್ಲ. ಯುವಕರು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾವಂತರು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದತ್ತ ಆಕರ್ಷಿತರಾದರೆ, ಇದು ರಾಜ್ಯದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಚಿತ್ರಣವನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸಬಲ್ಲದು.

ಕುರಿ ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ: ಆರೋಗ್ಯ ಪಟ್ಟಿ

• ಜಾನುವಾರಿನ ತಳಿ, ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಆರಿಸಿ.
• ಲಸಿಕೆ, ಜಂತುನಾಶಕ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಪಶುವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆ ಮೇರೆಗೆ ಇರಲಿ.
• ಲಾಭವನ್ನು ಖಚಿತ ಮೊತ್ತವೆಂದು ಹೇಳದೆ ಮೇವು, ಔಷಧ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿ.

ಅಧಿಕೃತ ಅಥವಾ ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ: ಪಶು ಪೋಷಣೆಗಾಗಿ NDDB ಮಾಹಿತಿ.

ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನ: ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ.

ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ: ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ

• ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ತಳಿ ಆಯ್ಕೆ, ಲಸಿಕೆ ಮತ್ತು ಹುಳು ನಿವಾರಣೆಗೆ ಪಶುವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆ ಮುಖ್ಯ.
• ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೇಡಿಕೆ ಹಾಗೂ ಆಹಾರ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೇ ಖಚಿತ ಲಾಭದ ಮೊತ್ತ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ.

ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನಗಳು

• ಪಶು ಭಾಗ್ಯ ಯೋಜನೆ ಮಾಹಿತಿ
• ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ವಿಮೆ ಮಾಹಿತಿ