ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಮಸ್ತ ಕೃಷಿಕ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯವು ರೈತರ ಪಾಲಿಗೆ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಶತ್ರುವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಬಿತ್ತಿದ ಬೀಜ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಯಲು ಮಳೆಯೇ ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಕಟಾವಿಗೆ ಬಂದ ಬೆಳೆಯೇ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವಷ್ಟು ಅತಿವೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ಹೊಸ ಬಗೆಯ ರೋಗ ಮತ್ತು ಕೀಟಗಳು ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬೆಳೆಯನ್ನೇ ನಾಶಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟದಿಂದ ರೈತರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಬೃಹತ್ ಕೃಷಿ ವಿಮಾ ಯೋಜನೆಯೇ ‘ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆ’ (PMFBY). ಪ್ರಸ್ತುತ 2026-27ನೇ ಸಾಲಿನ ಹಿಂಗಾರು (ರಬಿ) ಹಂಗಾಮಿನ ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದು, ರೈತರು ಕಡೆ ದಿನಾಂಕದವರೆಗೆ ಕಾಯದೆ ತಕ್ಷಣವೇ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ನೋಂದಣಿಗೆ ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿ
ಏನಿದು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆ (PMFBY)? ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ವಿಮಾ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಮಳೆ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಬಿತ್ತನೆ ವಿಫಲವಾದರೆ, ಮಧ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯದಿಂದ ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದರೆ, ಕಟಾವಿನ ನಂತರ ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಒಣಗಲು ಬಿಟ್ಟಾಗ ಅಕಾಲಿಕ ಮಳೆಯಿಂದ ಬೆಳೆ ನಾಶವಾದರೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಪತ್ತುಗಳಾದ ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ, ಮೇಘಸ್ಫೋಟಗಳಿಂದ ಬೆಳೆ ಹಾಳಾದರೆ ರೈತರಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ರೈತರು ಕಟ್ಟುವ ಪ್ರೀಮಿಯಂ (Premium) ಮೊತ್ತ ತೀರಾ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ಉಳಿದ ಬೃಹತ್ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಸಮಾನವಾಗಿ ಭರಿಸುತ್ತವೆ.
ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ದರ ಎಷ್ಟು? ಫಸಲ್ ಭೀಮಾ ಯೋಜನೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ದರವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ರೈತಸ್ನೇಹಿಯಾಗಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ:
-
ಹಿಂಗಾರು (ರಬಿ) ಹಂಗಾಮಿನ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಎಣ್ಣೆಕಾಳು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಕಡಲೆ, ಗೋಧಿ, ಹಿಂಗಾರು ಜೋಳ, ಕುಸುಬೆ) ರೈತರು ಕೇವಲ ಶೇ. 1.5 ರಷ್ಟು (1.5%) ಮಾತ್ರ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
-
ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕಾ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಈರುಳ್ಳಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ) ಗರಿಷ್ಠ ಶೇ. 5 ರಷ್ಟು (5%) ಪ್ರೀಮಿಯಂ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ಎಕರೆ ಕಡಲೆ ಬೆಳೆಗೆ ಸರ್ಕಾರವು 20,000 ರೂ. ವಿಮಾ ಮೊತ್ತ (Sum Insured) ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ್ದರೆ, ರೈತರು ಅದರ ಶೇ. 1.5 ರಷ್ಟು, ಅಂದರೆ ಕೇವಲ 300 ರೂ. ಕಟ್ಟಿದರೆ ಸಾಕು. ಉಳಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಸರ್ಕಾರವೇ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತದೆ.
ಯಾವೆಲ್ಲಾ ನಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ? (Coverage Details):
-
ಬಿತ್ತನೆ ವಿಫಲವಾದರೆ (Prevented Sowing): ಮುಂಗಾರು ಅಥವಾ ಹಿಂಗಾರು ಮಳೆ ವಿಫಲವಾಗಿ ಶೇಕಡಾ 75 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತನೆಯೇ ಆಗದಿದ್ದರೆ, ವಿಮಾ ಮೊತ್ತದ ಶೇ. 25 ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ರೈತರಿಗೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
-
ನಿಂತ ಬೆಳೆಯಲ್ಲಿ ನಷ್ಟ (Standing Crop Loss): ಬಿತ್ತನೆಯಾದ ನಂತರದಿಂದ ಕಟಾವಿನ ಹಂತದವರೆಗೆ ಬರಗಾಲ, ಪ್ರವಾಹ, ಕೀಟಬಾಧೆ ಅಥವಾ ರೋಗಬಾಧೆಯಿಂದ ಬೆಳೆ ಇಳುವರಿ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ, ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಪ್ರಯೋಗಗಳ (Crop Cutting Experiments) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
-
ಕಟಾವಿನ ನಂತರದ ನಷ್ಟ (Post-Harvest Loss): ಬೆಳೆ ಕಟಾವು ಮಾಡಿ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಒಣಗಲು ಬಿಟ್ಟಾಗ (ಗರಿಷ್ಠ 14 ದಿನಗಳ ಒಳಗೆ) ಚಂಡಮಾರುತ ಅಥವಾ ಅಕಾಲಿಕ ಮಳೆಯಿಂದ ಹಾನಿಯಾದರೆ, ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಆ ರೈತನ ಜಮೀನಿನ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
-
ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಪತ್ತು (Localized Calamities): ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆ, ಸಿಡಿಲು, ಭೂಕುಸಿತ, ಬೆಂಕಿ ಅನಾಹುತಗಳಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ನಾಶವಾದರೂ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗಲಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರು 72 ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗೆ ಅಥವಾ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
ರೈತರು ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಲು ಬೇಕಾದ ದಾಖಲೆಗಳು:
-
ರೈತನ ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್ (Aadhaar Card).
-
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪಾಸ್ ಬುಕ್ ಜೆರಾಕ್ಸ್ (IFSC ಕೋಡ್ ಮತ್ತು ಖಾತೆ ಸಂಖ್ಯೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಬೇಕು).
-
ಜಮೀನಿನ ಪಹಣಿ (RTC / 7/12 ಉತಾರ).
-
ಬೆಳೆ ದೃಢೀಕರಣ ಪತ್ರ (ಗ್ರಾಮ ಲೆಕ್ಕಿಗರು ಅಥವಾ ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಪಡೆದದ್ದು) ಅಥವಾ ಸ್ವಯಂ ದೃಢೀಕರಣ.
-
ಫ್ರೂಟ್ಸ್ ಐಡಿ (FRUITS ID) ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಲು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?ರೈತರು ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಿಂದ ಕೃಷಿ ಸಾಲ (KCC Loan) ಪಡೆದಿದ್ದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನವರೇ ನೇರವಾಗಿ ಅವರ ಖಾತೆಯಿಂದ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಕತ್ತರಿಸಿ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ. (ಇದಕ್ಕೆ ರೈತರ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಅಗತ್ಯ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ಈಗ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ – Voluntary. ವಿಮೆ ಬೇಡವೆಂದರೆ ಲಿಖಿತವಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು).ಸಾಲ ಪಡೆಯದ ರೈತರು (Non-Loanee Farmers) ತಮ್ಮ ಹತ್ತಿರದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ (CSC), ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶಾಖೆಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಪಿಎಂಎಫ್‌ಬಿವೈ (PMFBY) ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ (pmfby.gov.in) ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಪಾವತಿಸಿ ರಶೀದಿ ಪಡೆಯಬಹುದು.
ರೈತರಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚನೆ: ಪ್ರತಿ ಬೆಳೆಗೂ ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲೆಗೂ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಲು ಅಂತಿಮ ದಿನಾಂಕ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಿಂಗಾರು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ನವೆಂಬರ್ ಅಥವಾ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೆ ಕಾಲಾವಕಾಶ ಇರುತ್ತದೆ). ಕಡೆಯ ದಿನಾಂಕದಂದು ಸರ್ವರ್ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ಇರುವ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಬಹಳಷ್ಟಿವೆ. ಒಂದು ದಿನ ತಡವಾದರೂ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ರೈತರು ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದ ಕೂಡಲೇ ಅಥವಾ ಬಿತ್ತನೆಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಪಿಎಂಎಫ್‌ಬಿವೈ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಕಟ್-ಆಫ್ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ತಕ್ಷಣವೇ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಕೇವಲ ನೂರಾರು ರೂಪಾಯಿಗಳ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಕಟ್ಟಿ ಸಾವಿರಾರು ರೂಪಾಯಿಗಳ ನಷ್ಟದಿಂದ ಪಾರಾಗುವ ಈ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಾ ಕವಚವನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ರೈತರೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಇನ್ನಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು ವಿಭಾಗದ ಸಂಬಂಧಿತ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಓದಿ.
ಪದೇಪದೇ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQ)
PMFBY ನೋಂದಣಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕವೇ?
ಅಲ್ಲ. ಅಧಿಸೂಚನೆ, ಬೆಳೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅಂತಿಮ ದಿನಾಂಕ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಬೆಳೆ ವಿಮೆಯ ಅರ್ಜಿ ಸ್ಥಿತಿ ಎಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು?
PMFBY ಅಧಿಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿತ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹಾಗೂ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ.
ಅಧಿಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್: https://pmfby.gov.in/
