FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ e-KYC ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಹೇಗೆ? PM-KISAN ಮತ್ತು ಬೆಳೆ ಹಾನಿ ಪರಿಹಾರ ತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಪಡೆಯಲು ರೈತರಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ

ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಕೃಷಿ, ತೋಟಗಾರಿಕೆ, ರೇಷ್ಮೆ ಹಾಗೂ ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಇಲಾಖೆಗಳ ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳ ನೆರವು ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ PM-KISAN ಕಂತಿನ ಹಣವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ರೈತರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆ ಮಾಡಲು (Direct Benefit Transfer – DBT) FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್ (Farmer Registration and Unified Beneficiary Information System) ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್, ಫೋನ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಥವಾ ಜಮೀನಿನ ಪಹಣಿ (RTC) ವಿವರಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗದ ಕಾರಣ ಸಾವಿರಾರು ರೈತರಿಗೆ ಯೋಜನೆಗಳ ಸೌಲಭ್ಯ ತಲುಪುವಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬವಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಯಂತೆ, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ರೈತರು ತಮ್ಮ e-KYC (ಇ-ಕೆವೈಸಿ) ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮಾಡಿಸದಿದ್ದರೆ ಮುಂಬರುವ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟ ಪರಿಹಾರ, ಇನ್‌ಪುಟ್ ಸಬ್ಸಿಡಿ, ಕೃಷಿ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ಸಹಾಯಧನ ಹಾಗೂ PM-KISAN ಹಣ ಜಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ರೈತರು ತಮ್ಮ ರೈತ ಗುರುತಿನ ಸಂಖ್ಯೆ (Farmer ID – FID) ಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ತಕ್ಷಣವೇ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.

ನಿಮ್ಮ ಜಮೀನಿನ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಆಧಾರ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿ, ಸರ್ಕಾರಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಪಡೆಯಲು ರೈತರು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಮಗಳು, ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳು ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮ ಒನ್ ಅಥವಾ ರೈತ ಸಂಪರ್ಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.

FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್ ಮತ್ತು Farmer ID (FID) ಎಂದರೇನು?

FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್ ಎನ್ನುವುದು ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುವ ರೈತರ ಏಕೀಕೃತ ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ರೈತನಿಗೂ ‘ಬೂಮಿ’ (Bhoomi) ಭೂದಾಖಲೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ 10 ಅಂಕೆಯ Farmer ID (FID) ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಒಂದು FID ಸಂಖ್ಯೆಯಿದ್ದರೆ ರೈತರು ಕೃಷಿ, ತೋಟಗಾರಿಕೆ, ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ ಹಾಗೂ ರೇಷ್ಮೆ ಇಲಾಖೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ ಇಲಾಖೆಗಳ ಸಹಾಯಧನ, ಬೀಜ-ಗೊಬ್ಬರ ರಿಯಾಯಿತಿ, ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಹಾರ ಧನ ಈ FID ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಯೇ ನೇರವಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

e-KYC ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಏಕೆ ಕಡ್ಡಾಯ?

ರೈತರ ಖಾತೆಗೆ ನೇರ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ (DBT) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ನಕಲಿ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸರ್ಕಾರ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ. ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮಾಡಿಸುವುದರಿಂದ ರೈತರಿಗೆ ಸಿಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:

  • PM-KISAN ಕಂತುಗಳು: ವರ್ಷಕ್ಕೆ ₹6,000 ಪಿಎಂ-ಕಿಸಾನ್ ಹಣ ಯಾವುದೇ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಜಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
  • ಬೆಳೆ ನಷ್ಟ ಪರಿಹಾರ: ಬರ, ಭಾರಿ ಮಳೆ ಅಥವಾ ಆಲಿಕಲ್ಲು ಮಳೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಬರ ಪರಿಹಾರ ಸಹಾಯಧನ ನೇರವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ.
  • ಉಚಿತ ಬೀಜ ಮತ್ತು ಪೋಷಕಾಂಶ ಸಹಾಯಧನ: ರೈತ ಸಂಪರ್ಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ (RSK) ರಿಯಾಯಿತಿ ದರದಲ್ಲಿ ಬೀಜ-ರಸಗೊಬ್ಬರ ಪಡೆಯಲು ಅನುಕೂಲ.
  • ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲ ಮತ್ತು KCC: ಕಿಸಾನ್ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ (KCC) ಮೂಲಕ ಕಡಿಮೆ ಬಡ್ಡಿದರದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಸಾಲ ಪಡೆಯಲು ಸರಳವಾಗುತ್ತದೆ.

FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ e-KYC ಮಾಡಲು ಅಗತ್ಯವಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳು

ರೈತರು ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು:

  1. ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್: ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಆಧಾರ್‌ಗೆ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿರುವ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ.
  2. ಜಮೀನಿನ ಪಹಣಿ (RTC): ರೈತನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸ್ತುತ ವರ್ಷದ ಜಮೀನಿನ ಪಹಣಿ ವಿವರ.
  3. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪಾಸ್‌ಬುಕ್: ಆಧಾರ್ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿರುವ ಮತ್ತು NPCI (National Payments Corporation of India) ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಆಗಿರುವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ವಿವರ.
  4. Farmer ID (FID): ಈಗಾಗಲೇ ನೋಂದಾಯಿತ ರೈತ ID ಸಂಖ್ಯೆ (ತಿಳಿದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹುಡುಕಬಹುದು).

e-KYC ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ಹಂತ-ಹಂತದ ವಿಧಾನ

ರೈತರು ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಎರಡು ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಬಹುದು:

ಮಾರ್ಗ 1: ಗ್ರಾಮ ಒನ್ / ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ ಆಫೀಸ್ (ಆಫ್‌ಲೈನ್ / ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್)

ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಆಧಾರ್ OTP ಬಾರದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ರೈತರು ಹತ್ತಿರದ ಗ್ರಾಮ ಒನ್ (Grama One), ಕರ್ನಾಟಕ ಒನ್ ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ತಾಲೂಕಿನ ರೈತ ಸಂಪರ್ಕ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ (RSK) ತೆರಳಿ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ಬೆರಳಚ್ಚು ನೀಡಿ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮಾಡಿಸಬಹುದು.

  1. ಕೇಂದ್ರದ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್ ಹಾಗೂ Farmer ID ನೀಡಬೇಕು.
  2. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ವಿವರಗಳನ್ನು ತೆರೆದು ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
  3. ಬೆರಳಚ್ಚು ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ತಕ್ಷಣ ನಿಮ್ಮ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಮಾರ್ಗ 2: ಅಧಿಕೃತ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ (ಆನ್‌ಲೈನ್ OTP)

  1. ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್ fruits.karnataka.gov.in ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ.
  2. ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ ‘Farmer Registration’ ಅಥವಾ ‘e-KYC Update’ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಿ.
  3. ನಿಮ್ಮ ಆಧಾರ್ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಮೂದಿಸಿ, ‘Send OTP’ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ.
  4. ನಿಮ್ಮ ಆಧಾರ್‌ಗೆ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿರುವ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಬರುವ OTP ಯನ್ನು ನಮೂದಿಸಿ ದೃಢೀಕರಿಸಿ.
  5. ನಿಮ್ಮ ಜಮೀನಿನ ಸರ್ವೆ ನಂಬರ್ ಮತ್ತು ಪಹಣಿ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಸಬ್ಮಿಟ್ ಮಾಡಿ.

ರೈತರು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕಾದ 5 ಪ್ರಮುಖ ತಪ್ಪುಗಳು

  • ಆಧಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ವ್ಯತ್ಯಾಸ: ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಆಧಾರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರು ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದರೆ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ತಿರಸ್ಕೃತಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
  • NPCI ಲಿಂಕ್ ಆಗದಿರುವುದು: ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಆಧಾರ್ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿದ್ದರೂ NPCI ಡಿಬಿಟಿ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಆಗದಿದ್ದರೆ ಹಣ ಜಮೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶಾಖೆಗೆ ತೆರಳಿ NPCI DBT ಲಿಂಕ್ ಮಾಡಲು ಅರ್ಜಿ ನೀಡಿ.
  • ಜಂಟಿ ಖಾತೆ ಸಮಸ್ಯೆ: ಜಮೀನು ಜಂಟಿ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾಗುದಾರರೂ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕಿನ ಪಾಲಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
  • ಖಾಸಗಿ ಅಸುರಕ್ಷಿತ ಲಿಂಕ್‌ಗಳನ್ನು ನಂಬುವುದು: ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಅಥವಾ ಎಸ್‌ಎಂಎಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಖಾಸಗಿ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಲಿಂಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಆಧಾರ್ ಅಥವಾ ಒಟಿಪಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ. ಕೇವಲ gov.in ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಿ.
  • ಫೋನ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಬದಲಾವಣೆ: ಆಧಾರ್‌ಗೆ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿರುವ ಫೋನ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ಪೋಸ್ಟ್ ಆಫೀಸ್ ಅಥವಾ ಆಧಾರ್ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಅಪ್‌ಡೇಟ್ ಮಾಡಿ.

ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಪರಿಶೀಲನಾ ಚೆಕ್‌ಲಿಸ್ಟ್ (Farmer Checklist)

ಪರಿಶೀಲನೆಯ ಅಂಶಗಳು ಸ್ಥಿತಿ (ಆಗಿದೆ / ಬಾಕಿ)
ಆಧಾರ್ ಕಾರ್ಡ್‌ಗೆ ಫೋನ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಲಿಂಕ್ ಆಗಿದೆಯೇ? [ ]
FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ FID ಸಂಖ್ಯೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆಯೇ? [ ]
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ NPCI DBT ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆಯೇ? [ ]
ಪಹಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸರ್ವೆ ನಂಬರ್ FID ಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿದೆಯೇ? [ ]
ಗ್ರಾಮ ಒನ್ ಅಥವಾ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ e-KYC ಸ್ಟೇಟಸ್ ‘Success’ ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆಯೇ? [ ]

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQ)

1. ನನ್ನ Farmer ID (FID) ತಿಳಿದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹುಡುಕುವುದು ಹೇಗೆ?

ನೀವು fruits.karnataka.gov.in ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಆಧಾರ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಮೂದಿಸಿ ‘Know Your FID’ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂಲಕ ನಿಮ್ಮ FID ಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ Farmer ID ಪರಿಶೀಲನೆ ಲೇಖನ ನೋಡಿ.

2. e-KYC ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆಯೇ ಎಂದು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?

FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ FID ಲಾಗಿನ್ ಮಾಡಿ ‘e-KYC Status’ ನೋಡಿ. ಅಲ್ಲಿ ‘Completed’ ಎಂದು ಬಂದರೆ ನಿಮ್ಮ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದರ್ಥ.

3. e-KYC ಮಾಡಲು ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ ಇದೆಯೇ?

ಮುಂಬರುವ ಬೆಳೆ ಹಾನಿ ಪರಿಹಾರ ಹಾಗೂ ಪಿಎಂ-ಕಿಸಾನ್ ಮುಂದಿನ ಕಂತಿನ ಹಣ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಮುನ್ನವೇ ಇ-ಕೆವೈಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ತಡ ಮಾಡಿದರೆ ಜಮೆಯಾಗುವ ಹಣ ತಡೆಯಿಡಿಯಲ್ಪಡಬಹುದು.

ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕ ಮೂಲಗಳು

ರೈತರು ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲಗಳಿದ್ದಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನ ಅಧಿಕೃತ ಇಲಾಖಾ ಸಂಪರ್ಕ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು:

  • ಕರ್ನಾಟಕ FRUITS ಪೋರ್ಟಲ್: fruits.karnataka.gov.in
  • ಕರ್ನಾಟಕ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್: raitamitra.karnataka.gov.in
  • ರೈತ ಉಚಿತ ಸಹಾಯವಾಣಿ (Kisan Call Centre): 1800-180-1551
  • ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪರ್ಕ: ನಿಮ್ಮ ಹತ್ತಿರದ ಗ್ರಾಮ ಒನ್ ಕೇಂದ್ರ ಅಥವಾ ತಾಲೂಕು ರೈತ ಸಂಪರ್ಕ ಕೇಂದ್ರ (RSK).

ಲೇಖಕ: Sanjay | ಸಂಪಾದಕೀಯ ಸಂಪರ್ಕ: +91 7204988850

ಸಂಬಂಧಿತ ಸುದ್ದಿಗಳು